Σε μια αίθουσα γεμάτη πρόσωπα που ζουν από κοντά την αγωνία των παιδιών και των οικογενειών τους, «Το Χαμόγελο του Παιδιού» παρουσίασε, σε εκδήλωση με τίτλο, «Δεν είναι αυτονόητο», τη σκληρή πραγματικότητα πίσω από το έργο του. Μίλησε με αριθμούς, αλλά στην ουσία μίλησε για ζωές: Για παιδιά που σώθηκαν την τελευταία στιγμή, για εφήβους που τόλμησαν να ζητήσουν βοήθεια, για οικογένειες που δεν κατέρρευσαν επειδή κάποιος βρέθηκε δίπλα τους 24 ώρες το 24ωρο.
Τα στοιχεία σοκάρουν. Μόνο το πρώτο εξάμηνο του 2026, ο οργανισμός στήριξε 9.408 παιδιά σε ευάλωτες οικογένειες – περίπου 52 παιδιά την ημέρα που βρήκαν κάπου να ακουμπήσουν. Στα σχολεία, όπου συχνά ακούγονται για πρώτη φορά οι φωνές των παιδιών, πραγματοποιήθηκαν διαδραστικές παρεμβάσεις πρόληψης και εκπαιδευτικά προγράμματα για 38.620 μαθητές και μαθήτριες, δηλαδή γύρω στα 454 παιδιά κάθε διδακτική ημέρα, που άκουσαν ότι «δεν είσαι μόνος σου».
Για δεκάδες παιδιά, το «Χαμόγελο» έγινε κυριολεκτικά δεύτερη οικογένεια: 63 παιδιά και οι γονείς τους υποστηρίχθηκαν στο πρόγραμμα Ημερήσιας Φροντίδας, ενώ 137 παιδιά βρήκαν ένα σταθερό σπίτι στα Σπίτια Φιλοξενίας και στα διαμερίσματα ημιαυτόνομης διαβίωσης. Παράλληλα, ο οργανισμός συμμετείχε ενεργά στην αναζήτηση 122 παιδιών που είχαν εξαφανιστεί – 122 περιπτώσεις αγωνίας που δεν έμειναν χωρίς απάντηση.
Πίσω όμως από το έργο πρόνοιας κρύβονται και οι πιο σκοτεινές ιστορίες: 491 παιδιά υποστηρίχθηκαν επειδή εμφάνιζαν αυτοκαταστροφική ή αυτοκτονική συμπεριφορά, 150 παιδιά επειδή βρέθηκαν αντιμέτωπα με σοβαρούς διαδικτυακούς κινδύνους, και 222 παιδιά μαζί με 135 μητέρες τους που ζούσαν την κόλαση της ενδοοικογενειακής βίας. Επιτόπιες παρεμβάσεις έγιναν για 126 παιδιά που βρίσκονταν σε άμεσο κίνδυνο, ενώ 1.195 παιδιά έλαβαν συμβουλευτική υποστήριξη για να σταθούν ξανά στα πόδια τους.
Από την Εθνική Γραμμή για τα Παιδιά SOS1056 και την Cyber Tipline Hellas διαχειρίστηκαν αναφορές κακοποίησης και παραμέλησης για 1.835 παιδιά – περίπου δέκα παιδιά την ημέρα που κάποιος ενήλικας ή ίδιο το παιδί βρήκε το θάρρος να μιλήσει. Από τα περιστατικά διαδικτυακών κινδύνων, το 41% αφορούσε ηλικίες 13–15 ετών και το 29% εφήβους 16–18 ετών, δείχνοντας ότι οι έφηβοι είναι στην πρώτη γραμμή της έκθεσης σε βία, εξευτελισμό και εκβιασμό στον ψηφιακό κόσμο.
Όλα αυτά γίνονται με υπηρεσίες που λειτουργούν 24 ώρες το 24ωρο, 365 ημέρες τον χρόνο, με ανθρώπους, μέσα, οχήματα, δέκα Κέντρα Δράσης, επιστημονικές ομάδες, εργαζόμενους και εθελοντές που κινητοποιούνται άμεσα σε όλη την Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτό έχουν δημιουργηθεί δέκα εξειδικευμένα κέντρα – από το Κέντρο για τη Βία και τον Εκφοβισμό και το Εθνικό Κέντρο για την Κακοποίηση, μέχρι Κέντρο Υπηρεσιών Υγείας, Γραμμές Υποστήριξης και Κέντρο Διαχείρισης Κρίσεων – ώστε κάθε παιδί να αντιμετωπίζεται ολιστικά, και όχι ως «ένα περιστατικό ακόμη».
«Το παιδί μου δεν ήξερε πού να απευθυνθεί» – Ο πατέρας της Λυδίας μιλά για τη σιωπή που σκοτώνει
Η πιο φορτισμένη στιγμή της εκδήλωσης ήρθε όταν πήρε τον λόγο ο πατέρας της Λυδίας, του κοριτσιού που πρόσφατα έβαλε τέλος στη ζωή του στην Ηλιούπολη, μαζί με ένα ακόμη κορίτσι, πέφτοντας από ταράτσα πολυκατοικίας.
Περιέγραψε πώς, πριν από την τραγωδία, υπήρχαν σημάδια που κανείς δεν μπορούσε να αποκωδικοποιήσει: «Μια ομάδα δεν καταλάβαινε τον λόγο, δεν υπήρχε κάτι συγκεκριμένο», είπε, εξηγώντας ότι έμαθε εκ των υστέρων για τα εργαλεία που προσφέρει το «Χαμόγελο του Παιδιού» – εργαλεία που ούτε ο ίδιος ούτε η κόρη του γνώριζαν. Παραδέχτηκε ότι πίστευε πως με το παιδί του τα έλεγαν όλα, όμως «προφανώς δεν τα λέγαμε», γιατί υπάρχουν πράγματα που τα παιδιά ντρέπονται, φοβούνται ή δεν θέλουν να πουν για να μην πληγώσουν τους γονείς τους.
Ο πατέρας της Λυδίας μίλησε για τα παιδιά που φτάνουν στο «φτάνει, δεν αντέχω άλλο», ζώντας μια αφόρητη κατάσταση στην πιο ευάλωτη ηλικία της ζωής τους, και τόνισε ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό: «Πρώτα απ’ όλα είναι κοπέλες, στο ηλικιακό γκρουπ που ήταν η κόρη μου», σημείωσε, βλέποντας μια ανησυχητική αυξητική τάση στις αυτοκτονίες ανηλίκων. Στάθηκε ιδιαίτερα στην αίσθηση γενικευμένης απελπισίας που διαπερνά την κοινωνία – «ο κόσμος θεωρεί ότι δεν υπάρχει ελπίδα για το μέλλον» – και οδηγεί τα παιδιά στην παραίτηση από κάθε προσπάθεια. «Τα παιδιά θέλουν αγάπη, θέλουν να αισθάνονται ότι ανήκουν κάπου», ανέφερε, ζητώντας σε συνεργασία με το «Χαμόγελο» και άλλους φορείς να δοθεί προτεραιότητα σε δράσεις ενημέρωσης και πρόληψης μέσα στα σχολεία, για γονείς και μαθητές.
Όπως περιέγραψε, ενώ στην αρχή η οικογένεια ένιωσε μεγάλη στήριξη από το σχολείο και το περιβάλλον, στη συνέχεια το θέμα έμοιαζε να «θάβεται», στο όνομα του φόβου για μιμητισμό και «copycat» συμπεριφορές. «Και ρωτώ εγώ: για το πώς το αποτρέπουμε; Με το να μην το λέμε; Το θάβουμε; Το κρύβουμε;» διερωτήθηκε, καλώντας όσους είχαν συγκεντρωθεί στην αίθουσα – αλλά και την κοινωνία ευρύτερα – να βοηθήσουν ώστε να γίνουν ουσιαστικές δράσεις ενημέρωσης και πρόληψης. Κλείνοντας, ευχαρίστησε όσους στάθηκαν δίπλα στην οικογένεια, αλλά άφησε και μια πικρή παρατήρηση: ότι μια τόσο σκληρή υπόθεση δεν πρέπει ποτέ να μένει μόνο ως τραγωδία που «ξεχάστηκε» μετά τις πρώτες ημέρες συγκίνησης.
«Θέλουμε να διατηρήσουμε την ποιότητα, γιατί τίποτα από αυτά δεν είναι αυτονόητο» – Η δήλωση του Κώστα Γιαννόπουλου στο Newsbomb
Μιλώντας στο Newsbomb, ο πρόεδρος του οργανισμού Κώστας Γιαννόπουλος εξήγησε ότι πίσω από το σύνθημα «Δεν είναι αυτονόητο» βρίσκεται μια αγωνία: να μη θεωρηθεί δεδομένο ότι όλα αυτά θα συνεχίσουν να υπάρχουν από μόνα τους. «Όλα αυτά που κάνουμε είναι μια προσπάθεια, μια εκστρατεία, για να καταλάβει ο κόσμος ότι γίνονται πράγματα τα οποία τα θεωρούν δεδομένα, που δεν είναι αυτονόητα», τόνισε, επιμένοντας ξανά και ξανά στη λέξη «ποιότητα» για τις υπηρεσίες που προσφέρει το «Χαμόγελο» σε κάθε παιδί και κάθε οικογένεια που ζητά βοήθεια.
Ο ίδιος ζήτησε από τον κόσμο να ψάξει και να βρει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να στηρίξει – όχι μόνο οικονομικά, αλλά με όποιον τρόπο ο καθένας μπορεί. «Να μας πάρει ένα τηλέφωνο, είτε θεωρητικό, είτε οικονομικό, είτε οτιδήποτε, να στηριχτούμε», είπε χαρακτηριστικά, δείχνοντας ότι το «Χαμόγελο» στέκεται όρθιο όσο η κοινωνία επιλέγει να είναι μαζί του και να μην κλείνει τα μάτια.
Όταν μιλούν τα παιδιά: διαδικτυακοί κίνδυνοι, κακοποίηση και η μάχη για την πρόληψη
Στην ομιλία του, ο κ. Γιαννόπουλος στάθηκε με ιδιαίτερη ένταση στο κομμάτι των διαδικτυακών κινδύνων, υπογραμμίζοντας ότι το διαδίκτυο δεν είναι μόνο του «ο ένοχος», αλλά το πεδίο όπου συναντιούνται όλες οι παθογένειες μιας κοινωνίας που αφήνει τα παιδιά μόνα τους. Αναφέρθηκε σε μια νέα, οργανωμένη μορφή απειλής από ομάδες με «νεοναζιστικά» χαρακτηριστικά, οι οποίες προτρέπουν ανήλικους σε σαδιστικές και ακραίες συμπεριφορές, οδηγώντας τους – όπως είπε – σε πραγματικές καταστάσεις φρίκης που μπορεί να μη γίνουν ποτέ ευρύτερα γνωστές, αλλά φτάνουν καθημερινά στις γραμμές του οργανισμού και στην ΕΛ.ΑΣ.
Έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στο γεγονός ότι σήμερα το 45% των επικοινωνιών προς το «Χαμόγελο» προέρχεται από τα ίδια τα παιδιά, κάτι που, όπως σημείωσε, οφείλεται στη δουλειά που γίνεται χρόνια τώρα μέσα στα σχολεία. Εκεί εντάσσεται και το chat 1056, που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της Εθνικής Τράπεζας και της Διεύθυνσης Μηχανογράφησης, δίνοντας τη δυνατότητα σε παιδιά να γράφουν σιωπηλά, από ένα κινητό ή έναν υπολογιστή, τι ακριβώς τα βασανίζει.
Μιλώντας για την κακοποίηση, ο πρόεδρος του «Χαμόγελου» περιέγραψε με ωμή απλότητα ότι «δέκα παιδιά την ημέρα» στατιστικά κακοποιούνται – σωματικά, σεξουαλικά ή μέσω παραμέλησης. Θύμισε πώς άνθρωποι όπως η πρώην εισαγγελέας ανηλίκων συνέχισαν να δίνουν μάχη για τα παιδιά και μετά τη συνταξιοδότησή τους, δείχνοντας ότι η προστασία των ανηλίκων δεν είναι μια υπόθεση που τελειώνει με ένα υπηρεσιακό τέλος, αλλά μια διαρκής ηθική υποχρέωση.
Ένα από τα πιο φωτεινά σημεία της ομιλίας ήταν η αναφορά στο πρόγραμμα «Έγνοια» του Πανεπιστημίου Κρήτης, που υλοποιείται σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας και θα ταξιδέψει σε όλη την Ελλάδα με το κινητό εργαστήριο «Οδυσσέας». Στόχος του προγράμματος είναι να ενισχύσει τα παιδιά απέναντι στις απειλές της τεχνητής νοημοσύνης και των νέων τεχνολογιών, αποδεικνύοντας ότι υπάρχουν πρακτικές λύσεις και όχι μόνο διαπιστώσεις τρόμου.
Ο κ. Γιαννόπουλος περιέγραψε ακόμη πώς τα δέκα εξειδικευμένα κέντρα δράσης του «Χαμόγελου» – με περίπου 400 εργαζόμενους επιστημονικού προσωπικού – συνεργάζονται για να προσφέρουν μια ενιαία, ανθρώπινη «ομπρέλα» προστασίας: από τη φιλοξενία οικογενειών που ταξιδεύουν για θεραπείες, μέχρι την ψυχολογική υποστήριξη και τη διαχείριση κρίσεων. «Αυτό που γίνεται στο “Χαμόγελο” είναι ένα θαύμα που η ελληνική κοινωνία το κατάφερε», υπογράμμισε, σημειώνοντας με νόημα ότι ο οργανισμός ανήκει στην κοινωνία που τον αγκάλιασε – και ότι, παρά τη διεθνή αναγνώριση, η θεσμική στήριξη στο εσωτερικό της χώρας εξακολουθεί να μην ανταποκρίνεται στο μέγεθος αυτού του έργου.
Πηγή: newsbomb.gr